İSG Eğitimi Ne Sıklıkla Tekrarlanır? 1-2-3 Yıl Kuralı

İSG eğitiminin tekrar süresi çoğu insanın aklında tek bir cümleyle kalıyor: “1-2-3 yıl.” Doğru, ama eksik. Tekrar eğitiminin ne kadar süreceği, hangi durumda periyot dolmadan eğitim gerektiği ve eğitimi kaçırmamak için nasıl bir takip düzeni kurulacağı, işin asıl zor kısmı.

Temel kural: tehlike sınıfı belirliyor

İSG eğitimi tekrar periyodu yeni yönetmeliğin 14. maddesinde şöyle düzenleniyor:

Tehlike sınıfı	Tekrar sıklığı	Tekrar eğitimi süresi
Çok tehlikeli	Yılda en az bir kez	En az 8 ders saati
Tehlikeli	İki yılda en az bir kez	En az 8 ders saati
Az tehlikeli	Üç yılda en az bir kez	En az 8 ders saati

Periyot “en az” olarak yazılmış. Daha sık tekrar yapmanıza engel yok; riskler değiştiyse hatta önerilir.

Periyot dolmadan eğitim gerektiren durumlar

Takvim tek başına yeterli değil. Aşağıdaki durumlar, bir sonraki tekrar tarihini beklemeden eğitimi gerektiriyor:

Durum	Ne gerekiyor?	Madde
Yeni çalışma yeri, ekipman veya teknoloji	Periyot beklenmeden eğitim	14
Altı aydan uzun süre işten uzak kalma	İşe dönmeden önce 4. başlık kapsamında bilgi yenileme	18
İş kazası veya meslek hastalığı geçirme	İşe dönmeden önce ek eğitim	19
Aynı işte başka işyerine geçiş	4. başlığın konularını yeniden alma	25
Yeni risk ya da mevzuat değişikliği	Eğitim programının güncellenmesi	11

Pratikte en çok kaçan satır ikincisi. Uzun hastalık izni, doğum izni, askerlik ya da yurt dışı görevden dönen çalışan, “zaten eğitimi vardı” diye doğrudan işbaşı yapıyor. Oysa altı ayı aşan her ayrılık, dönüşte kısa bir bilgi yenilemeyi gerektiriyor.

Bir örnek takvim

Bu örnek, tek bir çalışanın yılda bile üç farklı eğitim tetikleyicisi yaşayabileceğini gösteriyor. Yüzlerce çalışan olduğunda bunu hatırlamak insanın değil sistemin işi.

Takibi nasıl kurarsınız?

Her çalışanın son eğitim tarihini ve türünü kaydedin. Tekrar tarihi buradan hesaplanır.
Tehlike sınıfını işyeri bazında tutun. Çalışan işyeri değiştirdiğinde süre de değişir.
Hatırlatma kurun. Tekrar tarihinden en az bir ay önce uzmanın ve işverenin ekranına düşsün.
Olay bazlı tetikleyicileri ayrı izleyin. İzin dönüşü, kaza, yeni makine, yeni bölüm.
Raporu aylık çekin. “Önümüzdeki 60 gün içinde süresi dolacaklar” listesi en işe yarar rapordur.

İSG eğitim sistemlerinde bu liste genellikle hazır rapor olarak sunuluyor; Excel’de ise formülle ve disiplinle tutuluyor. İkisinin farkını Excel ile İSG eğitim takibi yazımızda işledik.

Tekrar eğitimini sıkıcı olmaktan çıkarmak

Tekrar eğitimlerinin en büyük problemi, çalışanın “bunu geçen sene de dinlemiştim” demesi. Bunu yönetmek için:

Geçen yılın olaylarını kullanın. İşyerinde yaşanan ramak kalaları (isimsiz) dersin merkezine koyun.
Yeni olanı vurgulayın. Değişen mevzuat, yeni makine, yeni prosedür öne çıksın.
Ön testle başlayın. Zaten bildiği konuyu atlayıp eksik kalanlara odaklanın.
Formatı değiştirin. Geçen yıl video izlendiyse bu yıl kısa bir canlı oturum deneyin.

Sekiz ders saati asgari bir sınır; ama o sekiz saatin işe yarar olması sizin elinizde.

Kimlerde fark var?

Çırak ve stajyerler: Uygulamalı eğitimi veren işveren sorumlu; eğitim kurumunda tamamlanan İSG dersleri, işverenin kabulüyle temel eğitim yerine geçebiliyor.
Geçici iş ilişkisi: Eğitimi geçici iş ilişkisini kuran işveren sağlıyor.
Alt işveren çalışanları: Her işveren kendi çalışanının eğitiminden sorumlu; asıl işveren ise alt işveren çalışanlarının belgelerini kontrol ediyor.

Sık sorulan sorular

Tekrar eğitimini uzaktan verebilir miyim? İlk üç başlık için evet. Tehlikeli ve çok tehlikeli işyerlerinde dördüncü başlığı yüz yüze vermeniz gerekir. Ayrıntı için uzaktan eğitim konu tablosuna bakın.

Eski yönetmelikle alınan eğitimin tekrar tarihi ne zaman başlıyor? Eski yönetmeliğe göre alınan temel eğitim belgeleri, yeni yönetmeliğin tekrar periyotları boyunca geçerli kalıyor. Ayrıntısı eski belgeler yazısında.

Tekrar eğitimi için sınav gerekli mi? Ölçme ve değerlendirme eğitim sürecinin parçası. Başarı için en az 60 puan gerekiyor; ayrıntı 60 puan kuralı yazısında.